Kasım'a Özel: 1.000 TL ve üzeri alışverişlerde ücretsiz kargoKredi Kartlarına 12 TaksitYüzlerce marka onbinlerce ürün renyap.com'da0850 307 88 27 - 0544 442 27 27

Tornavida ve İskarpela: Doğru Seçim Rehberi

17 Ağustos 2026

Tornavida ve iskarpela farklı işler için kullanılsa da ortak bir noktaları vardır: ikisinde de ucun geometrisi, işin sonucunu belirler. Yanlış uçlu tornavida vidayı, kör iskarpela ise ahşabı mahveder. Tüm modelleri tornavida ve iskarpela kategorimizde bulabilirsiniz.

Tornavida uç tipleri

Düz (slotted): En eski tiptir. Ucun genişliği ve kalınlığı vida yuvasına tam oturmalıdır; dar uç yuvayı ezer.

Yıldız PH (Phillips): Aşırı torkta kasıtlı olarak yuvadan çıkacak şekilde tasarlanmıştır; bu, vidanın kopmasını önler.

Yıldız PZ (Pozidriv): PH'a benzer ama ek dört küçük çentik taşır. Yuvadan çıkmaz, daha yüksek tork aktarır. Mobilya ve ahşap vidalarında yaygındır.

Torx (yıldız/altı köşe yıldız): Altı köşeli yıldız profil. En yüksek tork aktarımını verir ve neredeyse hiç kaymaz. Otomotiv ve elektronikte standarttır.

Alyan (hex/imbus): Altı köşe iç yuva. Mobilya montajı ve makine bağlantılarında.

Kare (Robertson) ve üçgen uçlar: Özel uygulamalar için.

Önemli uyarı: PH ve PZ birbirinin yerine kullanılamaz. PH tornavida ile PZ vidayı çevirmek, her iki parçanın da yuvasını bozar.

Uç numaraları ne anlama gelir?

  • PH0 / PZ0: Elektronik, küçük vidalar.
  • PH1 / PZ1: 2-3 mm vidalar, küçük montaj.
  • PH2 / PZ2: En yaygın numara. 3,5-5 mm ahşap ve alçıpan vidalarının tamamı.
  • PH3 / PZ3: 5,5 mm ve üzeri kalın vidalar.
  • Düz uçlar: mm cinsinden (örn. 0,5x3,0 / 1,0x5,5) ifade edilir; ilk sayı kalınlık, ikincisi genişliktir.

Alçıpan işlerinde PH2 ucu en çok tüketilen parçadır. Sık vidalama yapıyorsanız akülü vidalama makinesi ve yedek bits seti çok daha verimli olur.

VDE izolasyonlu tornavidalar

Elektrik işlerinde kullanılacak tornavidada çift üçgen VDE sembolü ve "1000V" ibaresi aranmalıdır. Kritik noktalar:

  • İzolasyon, uç kısmın hemen dibine kadar inmeli; açıkta kalan metal bölüm mümkün olduğunca kısa olmalıdır.
  • Çift katmanlı izolasyonda alt kat farklı renktedir; alt renk göründüyse tornavida kullanımdan çıkarılır.
  • Sadece plastik saplı olması yeterli değildir — sertifikalı VDE testi şarttır.

Elektrik işlerinde birlikte kullanılan VDE penseler ve diğer koruyucu ekipmanlar için iş güvenliği kategorimize bakabilirsiniz.

Sap ve gövde kalitesi

Tornavidanın gerçek kalitesi üç yerde görülür:

  • Uç malzemesi: Krom-vanadyum (Cr-V) veya S2 takım çeliği. Uç, ısıl işlemle sertleştirilmiş olmalıdır.
  • Sap ergonomisi: Üç köşeli veya kauçuk kaplı saplar aynı kuvvetle daha yüksek tork verir ve eli yormaz.
  • Gövde-sap bağlantısı: Gövdenin sap içine geçen kısmı uzun ve altıköşe kesitli olmalıdır; zorlamada dönmemelidir.

Sap ucunda metal darbe başlığı olan modeller, hafif çekiç darbesine izin verir; bu özellik olmayan tornavidaya vurulmamalıdır.

İskarpela çeşitleri ve kullanımı

Ahşap iskarpelası: Ağzı 25 derece civarında bilenmiş, tek taraflı ağızlıdır. Zıvana açma, menteşe yuvası ve yontma işleri için.

Oluk (gouge) iskarpela: Ağzı kavislidir; oyma ve şekil verme işlerinde kullanılır.

Metal keskisi (soğuk keski): Daha kalın ve daha geniş açılıdır. Beton, tuğla ve metal kırma işleri için; çekiç ile birlikte çalışır.

Sivri keski (nokta): Beton ve harç kırmada başlangıç noktası açar.

Kullanım kuralı: ahşap iskarpelasına ahşap veya kauçuk tokmakla vurulur. Metal çekiç, iskarpela sapını kısa sürede parçalar.

Sık yapılan hatalar

  • Küçük numara uçla büyük vidayı zorlamak: Vida yuvası sıyrılır, vida ne sökülebilir ne sıkılabilir hale gelir.
  • Tornavidayı keski gibi kullanmak: Uç sertleştirilmiştir ve darbede kırılarak fırlar.
  • Tornavidayı kaldıraç olarak kullanmak: Gövde bükülür, sap bağlantısı boşluk yapar.
  • İskarpelayla kaldırma/burma yapmak: Ağız çatlar. İskarpela sadece iterek ve vurarak çalışır.
  • Enerji altında izolasyonsuz tornavida: Hayati tehlike taşır.
  • İskarpelayı iki elle tutmadan kullanmak: Parça sabitlenmeli, bir el aleti yönlendirmelidir. Sabitleme için mengene kullanın.

Bakım: bileme ve saklama

İskarpelanın ağzı belirli aralıklarla bilenmelidir. Doğru yöntem: bileme taşı veya ince zımpara üzerinde, orijinal açıyı koruyarak ileri-geri hareket. Açıyı değiştirmek, aletin kesme karakterini kalıcı olarak bozar. Bileme sırasında ağız ısınmamalıdır — kızaran çelik sertliğini kaybeder.

Tornavida uçları köreldiğinde (özellikle düz uçlar) yüzeyleri ince zımparayla tazelenebilir; ancak yıldız uçlar aşındığında değiştirilmelidir. İskarpela ağızları mutlaka kılıfla, tornavidalar ise numara sırasına göre askılı düzende veya takım çantası içinde saklanmalıdır. Karışık çekmecede tutulan uçlar birbirine çarparak körelir.

İlgili rehberler

Tornavida ve İskarpela ürünlerini inceleyin

Bu rehberde anlatılan ürünleri renyap.com’da inceleyebilir, Türkiye’nin her yerine kargo ile sipariş verebilirsiniz.

Tüm Tornavida ve İskarpela ürünlerine git →